Dziś mówimy, że Europa jest najlepszym miejscem do rozwijania zrównoważonego i przyjaznego dla środowiska biznesu. Przejście na gospodarkę o bardziej zamkniętym obiegu oznacza przekształcenie gospodarki rynkowej i zwiększenie konkurencyjności. Jeżeli będziemy efektywnie gospodarować zasobami i ograniczymy zależność od wyczerpujących się surowców, możemy osiągnąć przewagę konkurencyjną. Potencjał tworzenia miejsc pracy w gospodarce o obiegu zamkniętym jest ogromny, dynamicznie rośnie też popyt na lepsze, bardziej efektywne produkty i usługi.
- powiedział 2 grudnia br. Jyrki Katainen, wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej ds. miejsc pracy, wzrostu, inwestycji i konkurencyjności, z okazji przyjęcia przez Komisję pakietu dotyczącego gospodarki o obiegu zamkniętym. Ten model gospodarki powstał w kontrze do dominującego obecnie modelu weź-wytwórz-wyrzuć. W gospodarce o obiegu zamkniętym kładzie się nacisk na wyczerpywanie się licznych zasobów naturalnych (a więc należy nimi roztropnie gospodarzyć). Zgodnie z tą koncepcją produkty i materiały powinny być jak najdłużej wartościowe (a kiedy są już bezużyteczne, nie wyrzuca się ich, ale dalej przetwarza). Odpadów powinno być jak najmniej, jak najmniej korzysta się z surowców. Gospodarka o obiegu zamkniętym stymuluje rozwój innowacyjności, co może dać przewagę nad konkurencją. Narzędzia zawarte w pakiecie Komisji mają jednocześnie chronić klimat i środowisko naturalne, wspierać wzrost gospodarczy, tworzenie miejsc pracy i inwestycje. Komisja zamierza m.in. zmienić prawo dotyczące odpadów, zintensyfikować recykling.
COP21. O co tu chodzi?
COP (Conference of the Parties) to Konferencja stron Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu. Ta ostatnia (w skrócie UNFCCC) przyjęta została w szczycie w Rio de Janeiro w 1992 roku i weszła w życie w 1994. COP21 odbywa się w Paryżu w dniach 30 listopada-11 grudnia br. Celem jest przygotowanie nowej umowy międzynarodowej, która ma ograniczyć globalne ocieplenia do maksymalnie 2°C. Wypracowane porozumienie ma być powszechne, faktycznie wiązać jego strony, być trwałe, a jednocześnie elastyczne. 18 września 2015 roku unijni ministrowie środowiska przyjęli stanowisko UE na paryski szczyt. Według Unii Europejskiej nowa umowa powinna mieć długoterminowy cel, mechanizm umożliwiający regularny monitoring i wyznaczenie nowych celów oraz sprawny mechanizm rozliczania stron z ich osiągnięć. UE zadeklarowała też, że do 2030 roku chce zmniejszyć emisje gazów cieplarnianych o 40% w porównaniu do poziomów z 1990.
A co o ochronie środowiska sądzą obywatele?
We wrześniu 2014 roku Eurobarometr opublikował rezultaty sondaży, dotyczących stosunku mieszkańców UE do środowiska. Okazuje się, że dla prawie wszystkich z nich (95%) ochrona środowiska jest ważna lub bardzo ważna (w Polsce dla 91%). Europejczyków martwi zanieczyszczenie powietrza i wody (odpowiednio 56% i 50%, w Polsce 56% i 37%), a 43% niepokoi się wpływem chemikaliów w produktach codziennego użytku na swoje zdrowie (w Polsce 32%), jak i rosnącą ilością odpadów (w Polsce 54%). 85% respondentów sądzi, że może odegrać jakąś rolę w ochronie środowiska (w Polsce 75%, co jest jednym z najniższych odsetków w UE). 72% mieszkańców UE segreguje większość swoich śmieci, ale to tylko średnia. W istocie mamy do czynienia z dużymi różnicami między krajami – odpady segreguje 92% Luksemburczyków i Słoweńców, 69% Polaków, ale tylko 23% Bułgarów. 52% zapytanych ogranicza zużycie energii (38% Polaków). ¾ Europejczyków jest gotowych zapłacić nieco więcej za produkty przyjazne dla środowiska (75% Polaków). 74% uważa, że ochrona środowiska może rozkręcić wzrost gospodarczy (69% Polaków). Co ciekawe sądzi tak tylko 61% Niemców, których kraj kojarzy się z rozwojem ekologicznych technologii i produktów.
Joanna Różycka-Thiriet
Zapraszamy na Seminarium europejskie 9 grudnia (środa), w godz. 17.00-18.30, które wyjątkowo odbędzie się w Ambasadzie Luksemburga (ul. Słoneczna 15 w Warszawie). Naszymi gośćmi będą André Flammang, zastępca ambasadora Wielkiego Księstwa Luksemburga w Polsce, oraz Julia Michalak, szefowa Projektu Klimat i Energia w demosEUROPA. Moderacja Joanna Różycka-Thiriet z Fundacji Schumana.
